DT News - Netherlands - Ernstige parodontitis risicofactor voor erectiestoornissen, verminderde spermakwaliteit en prostaatkanker

Iveta Ramonaite, Dental Tribune International

ma. 16 februari 2026

Bewaar

Naarmate het bewijs voor het verband tussen parodontitis en systemische aandoeningen toeneemt, wordt ernstige parodontitis steeds vaker erkend als risicofactor voor aandoeningen bij mannen zoals erectiestoornissen, verminderde spermakwaliteit en prostaatkanker. Prof. James Deschner, directeur van de afdeling Parodontologie en Operatieve Tandheelkunde aan het Universitair Medisch Centrum van de Johannes Gutenberg-Universiteit Mainz in Duitsland, heeft een groot deel van zijn onderzoek gewijd aan de etiopathogenese van parodontitis en de interactie daarvan met de algehele gezondheid. In dit interview met Dental Tribune International legt hij de huidige stand van onderzoek uit, bespreekt hij hoe specifiek mannen worden beïnvloed en schetst hij hoe toenemende kennis op dit vakgebied preventie, diagnose en interdisciplinaire zorg in de toekomst kan veranderen.

Prof. Deschner, kunt u kort uitleggen waarom het verband tussen parodontale aandoeningen en algemene gezondheid relevant is voor mannen?
Het verband tussen parodontitis en systemische aandoeningen is voor mannen van groot belang, omdat mannen vaak meer uitgesproken risicofactoren voor parodontitis hebben, zoals een lager gezondheidsbewustzijn, slechtere mondhygiëne, ongezonde voeding en meer roken dan vrouwen. Sommige aandoeningen die samenhangen met parodontitis komen bovendien alleen bij mannen voor, zoals erectiestoornissen en prostaatkanker.

Recente analyses suggereren dat mannen met parodontitis twee- tot driemaal vaker erectiestoornissen hebben. Hoe sterk is het wetenschappelijke bewijs hiervoor, en wat weten we tot nu toe over dit verband?
Het bewijs wordt steeds sterker, hoewel de onderliggende studies heterogeen zijn en belangrijke beperkingen hebben. Zo gebruikten de meeste studies vragenlijsten om erectiestoornissen te beoordelen, die minder betrouwbaar zijn dan objectieve methoden zoals Doppler-echografie.

Het zou kunnen dat de relatie uitsluitend wordt verklaard door gedeelde risicofactoren zoals leeftijd en roken. Deze factoren verhogen zowel het risico op parodontitis als op erectiestoornissen. De vraag of parodontitis zelf het risico verhoogt ‒ bijvoorbeeld via bacteriën en ontstekingsmoleculen ‒ vereist verder onderzoek.

Er zijn echter al minstens twee studies die aantonen dat behandeling van parodontitis erectiestoornissen kan verbeteren, al werden ook daarbij alleen vragenlijsten gebruikt om dit te meten. Theoretisch zou ook het omgekeerde waar kunnen zijn: erectiestoornissen zouden kunnen bijdragen aan de ontwikkeling en progressie van parodontitis via stress, angst en verminderde sociale activiteit, factoren die leiden tot een slechtere immuunreactie en verwaarlozing van de mondhygiëne. Dan zou sprake zijn van een tweerichtingsverband. Kort gezegd: hoewel het verband steeds opnieuw wordt gevonden, is de causaliteit nog niet vastgesteld.

Er komt ook steeds meer bewijs over het verband tussen parodontitis en spermakwaliteit en prostaatkanker. Wat suggereert het huidige onderzoek hierover, en hoe voorzichtig moeten clinici deze resultaten interpreteren?
Sommige studies suggereren dat parodontitis samenhangt met lagere spermaconcentratie en -mobiliteit en met afwijkende morfologie. Dit onderzoeksgebied staat echter nog in de kinderschoenen en hoewel er aanwijzingen zijn voor een verband, zijn de resultaten nog niet overtuigend. Voor prostaatkanker suggereren meta-analyses een mogelijk verhoogd risico bij mensen met parodontitis. Deze bevindingen moeten voorzichtig worden geïnterpreteerd, omdat gedeelde risicofactoren waarschijnlijk een belangrijke rol spelen en de mechanismen erachter nog niet duidelijk zijn.

Ernstige parodontitis treft wereldwijd meer dan een miljard mensen. Waarom is deze aandoening volgens u zo onderbelicht als volksgezondheidsprobleem, vooral onder mannen?
De ernst van parodontitis wordt onderschat als gevolg van meerdere factoren. Ten eerste zijn veel mensen zich niet bewust van de verstrekkende gevolgen van een slechte mondhygiëne. Ten tweede zijn de symptomen in een vroeg stadium vaak pijnloos, waardoor mensen pas laat hulp zoeken. Bij mannen wordt dit versterkt door een geringer gezondheidsbewustzijn en het overslaan van preventieve controles. Mannen bezoeken minder vaak de tandarts, roken meer en hebben vaker een ongezond dieet dan vrouwen. Bovendien is sprake van een taboe op het bespreken van intieme gezondheidsproblemen, wat ertoe kan leiden dat klachten niet worden gemeld of behandeld.

De European Federation of Periodontology zet zich daarom sterk in om de bewustwording te vergroten, met campagnes gericht op kennis, preventie en vroege diagnose en behandeling. Een belangrijk speerpunt is het publiek informeren over de link tussen parodontitis en systemische aandoeningen.

Wat zijn best practices voor tandartsen bij het bespreken van gevoelige onderwerpen zoals erectiestoornissen of vruchtbaarheid met mannelijke patiënten? Wanneer en hoe zouden deze gesprekken moeten plaatsvinden?
Gevoelige onderwerpen kunnen eenvoudig geïntegreerd worden in algemene voorlichting over het verband tussen parodontitis en systemische gezondheid. Dit maakt het voor patiënten gemakkelijker om vragen te stellen. Tandartsen moeten deze onderwerpen bespreken met empathie, openheid en discretie. Een oordeelvrije omgeving is cruciaal. Zulke gesprekken moeten plaatsvinden nadat er vertrouwen is opgebouwd.

Hoe denkt u dat toenemend bewijs over het verband tussen mondgezondheid en algemene gezondheid de zorg voor mannen in het komende decennium gaat veranderen?
Dat is een spannende vraag. Waarschijnlijk zullen nieuwe verbanden worden ontdekt. Belangrijk is de vraag of toekomstige studies nog sterker zullen aantonen dat parodontitis een directe invloed heeft op systemische aandoeningen. Dit kan leiden tot meer samenwerking tussen de tandheelkunde en de geneeskunde.

Waarschijnlijk zullen er meer gezamenlijke richtlijnen verschijnen over interdisciplinaire behandeling van patiënten met zowel parodontale als systemische aandoeningen, evenals richtlijnen voor preventie, diagnose, therapie en nazorg. Idealiter leidt sterk bewijs voor causaliteit tot meer motivatie bij mannen om hun mondgezondheid te verbeteren en regelmatiger naar de tandarts te gaan. Als de vermoedelijke causale verbanden worden bevestigd, zou mondzorg uiteindelijk zelfs een rol kunnen spelen bij de behandeling van infertiliteit.

To post a reply please login or register

VGerelateerde artikelen

Mogelijk verband tussen parodontitis en erectiestoornissen

GUANGZHOU, CHINA – Mannen met parodontitis lopen drie keer meer kans op erectiestoornissen. Dat blijkt uit onderzoek van de Jinan University in Guangzhou....

“Orthodontie risicofactor voor ontstaan gingivarecessie”

Guido Rhemrev is als een van de weinigen in Nederland gespecialiseerd in de behandeling van gingivarecessies. Met microchirurgie helpt de Amsterdamse ...

Dentale irritatieklachten risicofactor voor mondkanker

BRISBANE – Roken en alcoholmisbruik zijn de grootste veroorzakers van kanker in de mondholte. Daar komt nu een nieuwe risicofactor bij: langdurige ...

Slaapapneu mogelijk risicofactor voor covid-19

TURKU, FINLAND – Tijdens de eerste golf van de coronapandemie was het aantal ziekenhuisopnames voor SARS-CoV-2-infecties in Finland relatief laag ...

Welvaart volgens nieuw onderzoek risicofactor voor gebitsslijtage

GOLD COAST, AUSTRALIË – Een hoge socio-economische status wordt vaak gekoppeld aan betere resultaten op het gebied van gezondheid. Uit een wereldwijd ...

Parodontitis komt vaker voor dan men denkt

Aanbeveling voor verhoogde preventieve maatregelen en voordelen van 3-voudige profylaxe

Parodontitis komt vaker voor dan men denkt

ADVERTORIAL – In een consensus uitgewerkt door zeventig toonaangevende parodontologen en medische wetenschappers wordt gesteld: "Bij de preventie van ...

Eetstoornissen veroorzaken ernstige tanderosie

BERGEN, NOORWEGEN – Patiënten die aan eetstoornissen als boulimia of anorexia nervosa lijden, hebben meer last van dentale problemen dan mensen ...

Parodontitis en chronisch nierfalen verbonden door oxidatieve stress

BIRMINGHAM, VK – In eerdere onderzoeken werd aangetoond dat patiënten met een ernstige ontsteking van de gingiva ook een slechtere nierfunctie hadden. ...

Mondoefeningen blijken effectief bij verminderde speekselvloed

SEOEL, ZUID-KOREA – Onderzoekers hebben ontdekt dat de orale functie bij ouderen verbeterd kan worden door een eenvoudige orale rek- en oefeningsmethode. ...

Forse besparingen en betere gezondheid door preventie van parodontitis

BRUSSEL, BELGIË – Uit een nieuwe analyse van de European Federation of Periodontology (EFP) blijkt dat preventie van parodontitis leidt tot toename van ...

Opleiding

Live webinar
ma. 16 februari 2026
6:00 (CET) Amsterdam