AVG en zorgwetgeving, een gelukkig huwelijk?

E-Newsletter

The latest news in dentistry free of charge.

I agree(Required)
This field is for validation purposes and should be left unchanged.
(foto: Canva/NicoElNino)
Annemarie Smilde en Erik van Dam

By Annemarie Smilde en Erik van Dam

Mon. 29. November 2021

save

Veel mondzorgverleners vragen zich af hoe de privacywetgeving nu precies uitpakt binnen de gezondheidszorg. Meer in het bijzonder: hoe verhoudt deze zich tot de diverse onderdelen van de Nederlandse zorgwetgeving? Annemarie Smilde en Erik van Dam van VvAA schijnen in deze bijdrage hun licht hierop.

Toepassing van de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) in de zorg gaat over meer dan het ‘AVG-proof’ maken van de praktijk. Bij de inwerkingtreding van deze Europese privacywet in 2018 waren (mond)zorgaanbieders vooral bezig om aan te tonen dat zij aan de eisen van de AVG voldeden. Bijvoorbeeld door het publiceren van een privacyverklaring op de website en het sluiten van verwerkingsovereenkomsten met de accountant of ICT- leverancier. Logischerwijs was er minder aandacht voor de vraag hoe de AVG zich tot het gezondheidsrecht verhoudt. Terwijl in de dagelijkse praktijk het gezondheidsrecht in belangrijke mate bepaalt hoe met patiëntengegevens wordt omgegaan. Zorgverleners vragen zich inmiddels steeds vaker af of een bepaalde manier van werken eigenlijk wel conform de AVG is. Daarnaast lijken patiënten door de publiciteit rond de AVG bewuster van de zeggenschap over hun gegevens en de rechten die ze hebben, ook volgens de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO). Inzicht in de wisselwerking tussen de AVG en het gezondheidsrecht is voor de vertrouwensrelatie dan ook een must voor een mondzorgverlener. De volgende situaties illustreren dit.

Delen van medische gegevens met andere zorgverleners
U deelt informatie met andere zorgverleners...

Dat gebeurt dagelijks in de mondzorg. Niet alleen bij een verwijzing naar een parodontoloog of kaakchirurg, maar ook door verslaglegging in het praktijkdossier, waar alle assistenten, mondhygiënisten en tandartsen toegang toe hebben. Zowel de AVG als de WGBO bevatten bepalingen over de voorwaarden voor het delen van medische gegevens met andere zorgverleners. De regelingen overlappen elkaar deels, maar vullen elkaar ook aan. Kort gezegd bepaalt de WGBO wanneer wel of geen expliciete toestemming van de patiënt vereist is. De AVG is van belang voor de invulling van de informatie die u aan een patiënt moet verstrekken over de gegevensverstrekking. En beschrijft de voorwaarden waaraan expliciete toestemming moet voldoen, als deze is vereist.

De Wet aanvullende bepalingen verwerking persoonsgegevens in de zorg (Wabvpz) bevat specifieke bepalingen over gegevensverwerking in de zorg. Zo is volgens deze wet expliciete toestemming nodig, als een zorgverlener patiëntgegevens via een elektronisch systeem openstelt voor inzage door zorgverleners van een andere praktijk of instelling. Bovendien regelt deze wet het gebruik van het burgerservicenummer (BSN). En bepaalt een apart Besluit dat zorgaanbieders bij digitale gegevensverwerking de NEN 7510, 7512, 7513 in acht moeten nemen. NEN is de norm voor informatiebeveiliging in de zorg.

Praktisch houvast om te voldoen aan de AVG
AVG-module van VvAA Wijzer

VvAA Wijzer is een online portaal dat relevante wetgeving in beeld brengt. De AVG-module, die hiervan onderdeel uitmaakt, geeft u stapsgewijs aan wat u moet weten én wat u op welke manier moet doen. Op elk moment weet u in hoeverre u voldoet aan de wettelijke vereisten en wat de status van lopende acties is. Met VvAA Wijzer blijft u altijd op de hoogte van belangrijke ontwikkelingen voor uw praktijk.

Meer informatie over de AVG-module van de VvAA Wijzer vindt u via vvaa.nl/avg.

 

Omgaan met rechten van patiënten
Een patiënt verzoekt u om correctie van de verslaglegging of verwijdering van gegevens uit zijn dossier…

Met welke regels heeft een mondzorgverlener dan te maken? Voor het omgaan met dergelijke verzoeken is niet alleen kennis van de AVG en de WGBO nodig, maar ook van de verhouding tussen deze wetten. Een aantal rechten uit de WGBO staat ook in de AVG. Meestal is de regeling van de WGBO specifieker dan de AVG of zelfs afwijkend zoals bij het vernietigingsrecht. Op een aantal punten vult de AVG de WGBO aan. Zo bevat de AVG termijnen voor een reactie op een verzoek van een patiënt. Vraagt een patiënt om een elektronische kopie van zijn dossier, dan is bovendien de Wabvpz van toepassing. Deze beschrijft de rechten van de patiënt op dit gebied.

Gebruik van patiëntengegevens voor niet-behandeldoeleinden
Bij een kwaliteitsvisitatie wordt u gevraagd inzage te geven in  patiëntendossiers... U wilt voor de reactie op de klacht informatie uit het dossier verstrekken aan de klachtenfunctionaris... De zorgverzekeraar wil in het kader van een materiële controle inzage in een dossier… U moet voor het doen van een calamiteitenmelding patiëntengegevens verstrekken aan de Inspectie Jeugd en Gezondheid (IGJ)...

In al deze situaties zal u vanuit de AVG in samenhang met de specifieke regels uit zorgwetten moeten bepalen onder welke voorwaarden u gegevens uit behandeldossiers mag gebruiken. Hierbij gaat het met name om de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz), de WGBO en de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg). De kern is hierbij vooral het doel van de gegevensverwerking en het informeren van de patiënt.

Online minicollege en onderzoek zorgwetgeving
Grip op zorgwetgeving in vier minuten

In dit artikel kijken we waar privacywetgeving raakt met zorgwetgeving. Maar: waar hebben we het eigenlijk over als de containerterm ‘zorgwetgeving’ hanteren? Het blijkt voor een mondzorgverlener niet altijd eenvoudig het overzicht te behouden. Voor een snel, eerste overzicht kunt u het online minicollege ‘Grip op zorgwetgeving in vier minuten’ bekijken.

Op dit moment voert VvAA haar jaarlijkse onderzoek naar bekendheid van deze wetgeving onder zorgverleners weer uit. Begin volgend jaar doen wij over de resultaten onder mondzorgverleners verslag in Dental Tribune, net als bij eerdere edities van dit onderzoek.

U bekijkt de video via vvaa.nl/minicolleges of als u op YouTube zoekt op ‘Grip op zorgwetgeving in vier minuten’.

 

Kortom…
De privacy- en specifieke zorgwetgeving kunnen best ‘samenleven’, maar hebben, net als ieder huwelijk, op bepaalde punten en momenten aandacht en afweging nodig. Al dan niet met een ondersteunend klankbord. En daarmee hoeft het huwelijk niet ongelukkig te zijn…

Om de in deze uitgave beschreven situaties te illustreren volgt in de komende uitgaven van Dental Tribune steeds een beschrijving van een concrete praktijkcasus van een van de drie in deze tekst beschreven situaties.

 

Mr. Annemarie Smilde is sr. specialist gezondheidsrecht VvAA en drs. ing. Erik M. van Dam is sr. adviseur kennismanagement VvAA. Voor vragen, opmerkingen en tips kunt u bellen met de VvAA juridische helpdesk, tussen 8:00 en 17:30 uur op nummer 030 247 49 99.

AVG Medische gegevens Privacy Recht Wetgeving Zorgwetgeving

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *